Genealogie

Welkom op mijn genealogie blog!

2009-04-01T09:53:00.000+02:00

Als u van plan bent om uw stamboom uit te zoeken of u daar al mee begonnen bent, maar slechts met moeite vordert, dan bent u bij deze blog op het juiste adres. Zoals u wellicht gemerkt zult hebben biedt Internet mogelijkheden voor stamboomonderzoek, maar tegelijkertijd is het een labyrinth, waar je flink in kunt verdwalen. Niet iedereen heeft daar tijd voor en zin in. Stamboomonderzoek kan al een labyrinth op zichzelf zijn.

De bedoeling van deze blog is om hierbij u te helpen. Veel –maar niet alle– informatie uit gemeenteregisters is intussen gedigitaliseerd. Als uw familie altijd in die gemeentes gewoond heeft, dan heeft u het dus gemakkelijk. Dan hoeft u alleen maar hiernaast kijken of het gemeentearchief, dat u zoekt, erbij staat en gaat u daar verder met zoeken. Meestal echter is dat niet het geval en blijkt dat uw familie niet altijd in dezelfde gemeente heeft gewoond of dat bepaalde familieleden zich over het land hebben verspreid. In dat geval zult u andere wegen moeten volgen. Het is dan handig te weten waar je eventueel verder kunt zoeken.

Er zijn namelijk ook veel andere bronnen, waar gezocht zou kunnen worden, o.a. lijsten van begravenen van bepaalde kerkhoven, bevolkings- en namenregisters, genealogische sites van instellingen en privé personen, soldijboeken van soldaten, lijsten van opvarenden van schepen, oude dagbladen, etc. Deze sites zijn niet altijd even betrouwbaar, maar soms, als je niet verder komt in het onderzoek naar een bepaalde familietak, kan daar plotseling handige informatie gevonden worden, die je toch weer een stapje verder kan brengen. U moet wel uitkijken en de gewonnen informatie staven met andere gegevens. Een vergissing is menselijk, zelfs in de officiële archieven, waar een verschrijving nog wel eens voor verwarring kan zorgen.

Deze blog tracht zoveel mogelijk ‘links’ te verzamelen, die een stamboomonderzoek kan vergemakkelijken. Niet alleen van officiële instellingen, maar van alles wat met genealogie te maken heeft. Mocht u een ‘link’ weten, die hier nog niet staat, dan bent u altijd welkom het me te laten weten. Werkt een ‘link’ niet omdat bv. de site verhuisd is naar een ander domein, laat het even weten en ze zal z.s.m. nagezocht en hersteld worden.

Bijvoorbaat dank.

Meer informatie over registers en archieven.

Over registers en archieven

2009-02-24T12:41:00.000+01:00

Er ligt een scheiding in de registers, die gemarkeerd wordt rond Frans-Bataafse tijd.

Om informatie van door die tijd te vinden, zal men moeten terugvallen op de registers, die de kerken bijhielden van dopingen, trouwerijen en begrafenissen (DTB). In de meeste plaatsen werden de kerkregisters pas vanaf de zeventiende of achttiende eeuw bijgehouden. De inhoud en de kwaliteit van deze lijsten is zeer wisselend. In de meeste gevallen gaan die registers niet verder terug tot circa 1600. Na de invoering van de burgerlijke stand, werden de kerkregisters aan de gemeentebesturen overdragen. Deze archieven worden steeds vaker door gemeentes online gezet.

Rond en na de Frans-Bataafse tijd werd de burgerlijke stand ingevoerd. In Limburg was dat al in 1796 definitief. Op andere plaatsen van het land gebeurde dat uiterlijk in 1811. In de registers van de burgerlijke stand kunt u de akten van geboorte, huwelijk en overlijden vinden. Deze zijn chronologisch ingeschreven. Elk jaar maakte de gemeente per soort akten een alfabetische tafel op naam, die achter de akten is toegevoegd.

Er zijn ook nog akten van het bevolkingsregister, waar informatie uit gehaald kan worden, bv. over de samenstelling van gezinnen op bepaalde momenten.

Soms kun u uzelf een hoop energie besparen door na te gaan of er al iemand bezig is met dezelfde stamboom. Door contact met deze persoon op te nemen zal blijken of het dezelfde stamboom betreft en of gegevens uitgewisseld kunnen worden.

Op de site van het Centraal Bureau Genealogie kunt u onder "Lopend Onderzoek" nagaan of er al iemand bezig is met uw stamboom.

Er zijn ook andere archieven die ander soort materiaal aanbieden, zoals bv. het Noord-Hollands archief of het Nationaal archief. Daar kunt u o.a. soldijboeken, memories van successie, gevangenisregisters en notariële akten aantreffen. Er bestaat ook online het één en ander aan passagierslijsten van opvarenden van schepen, emigranten naar Australië, etc.

De benoeming van voorouders

2009-02-23T14:32:00.000+01:00

We weten dat de vader van onze grootvader onze overgrootvader is en dat zijn vader weer onze betovergrootvader genoemd wordt. Maar hoe verder terug gaan, des te moeilijker wordt het om onze voorouders te benoemen. Daarom geef ik hier een compleet overzicht daarvan:

Iedereen heeft:
2 ouders
4 grootouders
8 overgrootouders
16 betovergrootouders
32 oudouders
64 oudgrootouders
128 oudovergrootouders
256 oudbetovergrootouders
512 stamouders
1024 stamgrootouders
2048 stamovergrootouders
4096 stambetovergrootouders
8192 stamoudouders
16284 stamoudgrootouders
32768 stamoudovergrootouders
65536 stam-oudbetovergrootouders
131072 edelouders
262144 edelgrootouders
524288 edelovergrootouders
1048576 edelbetovergrootouders
2097152 edeloudouders
4194304 edeloudgrootouders
8388608 edeloudovergrootouders
16777216 edeloudbetovergrootouders
33554432 edelstamouders
67108864 edelstamgrootouders
134217728 edelstamovergrootouders
268435556 edelstambetovergrootouders
536871112 edelstamoudouders
1073742224 edelstamoudgrootouders
2147483648 edelstamoudovergrootouders
4294967296 edelstamoudbetovergrootouders
8589934592 voorouders
17179869184 voorgrootouders
34359737368 voorovergrootouders
68719476736 voorbetovergrootouders

Of je ze allemaal kan terugvinden is een ander verhaal.

Hierbij moet overigens worden aangetekend dat de mogelijkheid groot is dat sommige voorouders uit dezelfde generatie dezelfde persoon zijn. In de vroege Middeleeuwen waren er bijvoorbeeld geen 68 miljard personen op Aarde, zoals er voorbetovergrootouders zijn.

Wat is een genealogie?

2009-02-11T18:57:00.001+01:00

Een genealogie is een tabel van alle leden van een geslacht. Onder een geslacht worden alle personen verstaan, die in mannelijke lijn, van vader op zoon, afstammen van de stamvader. Het maakt niet uit of de familienaam in het verleden anders was, omdat b.v. de naam van de moeder is aangenomen of de naam op een bepaald moment verkeerd geschreven werd.
Nakomelingen die de moeders naam aannemen blijven bij het oude geslacht horen en horen dus niet tot het geslacht van de moeder. Wanneer er geen wettige vader is beginnen kinderen gewoon een nieuw geslacht binnen de familienaam.
De nummering bij een genealogie is anders dan bij een kwartierstaat. Een genealogie begint met de oudst bekende mannelijke voorvader van vaderskant, de stamvader. Generaties worden hier, evenals dit het geval is bij een kwartierstaat, met een Romeins cijfer aangeduid, en de stamvader is hier generatie I. Diens zonen hebben het cijfer II, de kleinzonen III, etc.
In een gezin worden de kinderen volgens leeftijd geteld, in het gezin van de stamvader is dit dan: I.1 , I.2, etc.
Als zonen trouwen en kinderen krijgen, hebben ze dus een Romeins nummer dat één hoger is dan de vader. Bij meer zonen met kinderen krijgt de oudste de toevoeging "a", dat wordt dus: "IIa" en bij de volgende zoon "IIb", enz.
Alle neven hebben daarom het zelfde Romeinse cijfer met ieder een andere letter.

Wat is een parenteel?

2009-02-11T14:20:00.001+01:00

Een parenteel is een genealogisch overzicht van alle nakomelingen, zowel in mannelijke als in vrouwelijke lijn. Het wordt meestal in een tekst weergegeven. Per gezin wordt de naam van de nakomeling (man of vrouw) weergegeven, zijn/haar geboortedatum en plaats, datum en plaats van het huwelijk en de naam van echtgeno(o)t(e) en diens geboortegegevens.
Al deze gegevens worden als een doorlopende zin weergegeven, bijvoorbeeld:

(Naam van de man), geboren te (geboorteplaats) op (geboortedatum en -jaar), gehuwd te (huwelijksplaats) opo (huwelijksdatum en -jaar) met (naam van de vrouw), geboren te (geboorteplaats) op (geboortedatum en -jaar).

Daaronder volgen de lijsten van kinderen met hun geboortegegevens, kleinkinderen, etc. Er kunnen extra gegevens worden vermeld, zoals beroep, bezittingen, eventuele gebeurtenissen en anekdotes.

In een parenteel kunnen wel gezinnen voorkomen met verschillende achternamen. Dit in tegenstelling tot een genealogie waarin meestal maar één achternaam voorkomt.

Wat is een kwartierstaat?

2009-02-11T14:18:00.001+01:00

Een kwartierstaat is een tabel met alle voorouders. Deze gaat uit van één persoon en diens broers en zusters en benoemt de vier grootouders. Dit worden de vier kwartieren genoemd. Wanneer men alle voorouders in een tabel plaatst noemt men elke voorouder een kwartier.
Ieder kwartier krijgt een getal. Nummer 1 is de persoon waarvan de voorouders beschreven worden. Diens vader is 2, de moeder 3, de grootvader van vaderszijde 4, de grootmoeder van vaderszijde 5, de grootvader van moederszijde 7, en zo door.
Het nummer van de vader is steeds het dubbele van die van het kind, de moeder is het dubbele plus 1. Vaders hebben dus altijd een even getal, moeders een oneven getal. Een kind-ouder lijn is zo gemakkelijk terug te vinden.

Wat zit in Genlias?

2009-02-06T18:35:00.001+01:00

(overgenomen uit www.genlias.nl)

Burgerlijke stand

De informatie in Genlias is direct afkomstig uit de registers van de burgerlijke stand, de belangrijkste bron voor elk genealogisch onderzoek Vanaf 1811 zijn van de inwoners van Nederland de belangrijkste gebeurtenissen uit het leven vastgelegd, namelijk: geboorte, huwelijk en overlijden. De huwelijksakten uit alle provincies worden nu ingevoerd, de meeste archiefdiensten gaan daarna door met geboorte- en overlijdensakten.

Niet alle informatie die in een akte staat, komt in Genlias. Alleen de essentiële gegevens, waarmee u eenvoudig uw stamboom kunt opzetten, zijn er in opgenomen.

In Limburg, Zeeuws-Vlaanderen en een deel van Noord-Brabant is de burgerlijke stand al kort vóór 1800 ingevoerd.

Op de Nederlandse Antillen werd de Burgerlijke Stand, afhankelijk van het eiland, ingevoerd tussen 1823-1828 (Aruba 1823, Bonaire 1828). Ook op de Bovenwindse eilanden moet omstreeks die tijd de Burgerlijke Stand zijn ingevoerd, maar van de eerste tientallen jaren is niets terug gevonden. De resterende registers beginnen in de jaren 1869-1871.

Actuele stand van zaken van de invoer van gegevens

Genlias is een database in opbouw. Zeer regelmatig worden nieuwe gegevens ingevoerd. Klik hier en u ziet de complete lijst van de ingevoerde akten.

Openbaarheid

Overlijdensakten uit de burgerlijke stand worden openbaar na 50 jaar, huwelijksakten na 75 jaar en geboorteakten na 100 jaar. De registers worden in blokken van 10 jaar openbaar gemaakt.

De informatie uit deze openbare akten wordt opgenomen in Genlias. Akten die jonger zijn, moeten bij de gemeenten ter inzage worden gevraagd. De gemeenten mogen hiervoor leges heffen.

Extra informatie uit doop-, trouw- en begraafboeken

Vóór 1811 hielden de kerken (en soms lokale overheden) aantekening van dopen, trouwen en begraven. Ook deze gegevens uit doop-, trouw- en begraafboeken worden incidenteel ingevoerd in Genlias.

Vermogensinformatie: de memories van successie

Een van de mooiste bronnen om inzicht te krijgen in de vermogenspositie van uw negentiende-eeuwse voorouders is de memorie van successie. Vanaf 1808 waren alle erfgenamen verplicht aangifte te doen van een nalatenschap. Deze aangifte heette memorie van successie en diende om successiebelasting te kunnen innen. De naam van de overledene en de verwijzing naar de memorie worden incidenteel ingevoerd in Genlias.

Verder naar Genlias

Beperkingen van gebruik van genealogische gegevens

2008-04-01T13:11:00.000+02:00

Er zijn bepaalde beperkingen rondom een stamboomonderzoek, v.w.b. het gebruik van gegevens. Volgens de Wet Bescherming Persoonsgegevens mogen gegevens van nog levende personen niet zomaar gepubliceerd worden. Dat geldt eigenlijk ook voor een anonieme aanduiding van een nog levend kind van bepaalde al gestorven ouders, want ook relaties tussen bepaalde personen mogen niet herkenbaar zijn. Wilt u toch levende personen in uw stamboom opnemen, dan moet u aan de volgende voorwaarden voldoen:
1. U moet zich aanmelden bij het College Bescherming Persoonsgegevens (CBP) in Den Haag.
2. U moet toestemming hebben van de betreffende personen.

Deze personen hebben wel altijd het recht om uw gegevens over hen in te zien, te laten wijzigen of zelfs te laten verwijderen.

Verder zijn genealogische overzichten opgesteld door anderen, welke u op Internet of in een andere publicatie vindt en waar u gebruik van wilt maken, auteursrechtelijk beschermd. De archieven, waar de gegevens uit komen, zijn dan wel openbaar, maar de interpretaties en ordening zijn persoonlijk. U kunt dat niet klakkeloos overnemen.
Wat wel mag is er de gegevens uithalen, die u nodig heeft voor het eigen stamboomonderzoek. U mag hooguit een bepaalde afstammingsreeks overnemen voor uw eigen kwartierstaat. Natuurlijk moet u dan wel verwijzen naar bronnen.
Zolang u dat doet, mag dat zonder toestemming. Dat is een wettelijk beschermd recht op het gebruik van informatie. Maar het is natuurlijk geen slecht idee om contact op te nemen met die ander, die ook onderzoek naar uw familie doet of al heeft gedaan. Wie weet komt er dan voor beiden meer uit en kunt u interessante informatie met elkaar wisselen.

Het nazoeken van famiewapens

2007-04-01T13:50:00.000+02:00

In Nederland mag iedereen een wapen voeren -en ook voor zichzelf ontwerpen. Dus dat wil niet altijd zeggen dat uw familie van adel is of was.
De beste manier om een familiewapen terug te vinden is door eerst uw stamreeks uit te zoeken en daarbij de mannelijke lijn te volgen. Komt u daarin iemand tegen die in de 18e eeuw of eerder een publieke functie bekleed heeft, dan is de kans erg groot. Voor zulke personen een wapen namelijk noodzakelijk. Officiële stukken moesten bekrachtigd worden met een officieel persoonlijk zegel.
Als u een wapen vindt, moet u uitzoeken welke persoon dat wapen voerde en of u familie bent van die persoon.
Als u een gemeenschappelijke voorouder hebt, mag u dat wapen onder twee voorwaarden aannemen als de uwe, namelijk in het geval dat die gemeenschappelijke voorvader het wapen al voerde, en wanneer u een wettige afstammeling van die voorvader in mannelijke lijn bent. U mag dat wapen niet voeren wanneer één van de schakels tussen u en hem een niet-gewettigde buitenechtelijke zoon was. Aan de andere kant mag dat wel weer wanneer u geen natuurlijke afstammeling bent, maar wel een wettige. Eén van uw voorouders kan geadopteerd zijn of als buitenechtelijk kind geboren zijn en toch als nakomeling van de wapenvoerder gewettigd zijn.

Het ontstaan van achternamen

2007-04-01T13:35:00.002+02:00

In de Kerkboeken en de Burgerlijke Stand van begin 19de eeuw was men nog niet altijd even consequent in het spellen van namen. Dat kwam doordat het vaak niet gecontroleerd kon worden. De betrokkenen konden niet altijd lezen en schrijven, er bestonden nog geen identiteitsbewijzen en trouwboekjes en nazoeken in oudere aktes werd al helemaal niet zomaar gedaan.
Toch was het wel zo dat in aktes, in ieder geval vanaf het instellen van de Burgerlijke Stand, altijd dezelfde spelling gevolgd moest wordenen dus iemands naam altijd zo gespeld moest worden als in zijn geboorteakte.

Sinds 1811 is het in Nederland verplicht om een familienaam te dragen. Veel mensen hadden die toen al. Maar vooral in het noorden en oosten van het land moesten vanaf dat moment veel mensen een naam voor zichzelf en hun gezin kiezen. Vaak kozen ze een naam die te maken had met hun beroep of de plaats, waar ze vandaan kwamen. Het kon ook een patroniem of een bijnaam zijn, die al in gebruik was. Veel namen zijn te verklaren als u meer weet over beroepen en afkomst van uw voorouders.

Je zou denken dat alle mensen met dezelfde achternaam familie van elkaar zijn. Dat kan bij hele specifieke namen, maar is in vele gevallen dus niet zo. Bijvoorbeeld in het geval van beroep en -afkomstnamen.

Wilt meer weten over hoe uw naam is ontstaan, bezoek dan de website van het Meertens Instituut.

Verder stamboomonderzoek

2007-04-01T12:52:00.000+02:00

Nadat u, hopelijk mede dankzij de vele links op deze blog, op Internet al van alles over uw familie heeft uitgezocht, dan kan het moment komen dat u ertoe besluit om naar één of meerdere archieven toe te gaan voor verder stamboomonderzoek. Dat is niet al te moeilijk; u zoekt het adres op de website, gaat de tijden na en meldt zich uiteindelijk bij de receptiebalie. U vertelt dat u komt voor genealogisch onderzoek en dan wordt u door iemand van het archief zelf op weg geholpen.
Aan zo'n bezoek zijn geen kosten aan verbonden. Alle overheidsarchieven in Nederland zijn vanwege de wettelijke openbaarheid van het bestuur gratis toegangelijk. U zult zich alleen wel moeten legitimeren, dus neem een paspoort, rijbewijs of persoonsbewijs mee.
Bij uw bezoek wordt u in de meeste gevallen in een computer geregistreerd. Voor andere diensten, zoals het maken van kopieën, zult u wel moeten betalen. Maar verder is er geen enkele beperking.
Als u in het archief bent, moet u eerst even bestuderen op welke manier men er geïnventariseerd heeft. Mocht u dat niet duidelikjk worden, vraag het even aan een medewerker. Zodra u dat door heeft, dan bespaart u veel tijd.